Το τέλος του μεταπολεμικού διπολικού κόσμου και η αρχή μιας πολυπολικής ειρήνης;

Το τέλος του μεταπολεμικού διπολικού κόσμου και η αρχή μιας πολυπολικής ειρήνης;

Η Pax Americana, η δυτική παγκόσμια τάξη βασισμένη στους κανόνες εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ η οποία επικράτησε από το 1945 μέχρι των ημερών μας στο μεγαλύτερο τμήμα της υφηλίου έχοντας ως αντίπαλο δέος έως το 1989 την Pax Sovietica, μετά την εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ φαίνεται ότι πνέει τα λοίσθια. Η Pax Americana όπως την γνωρίσαμε τα τελευταία χρόνια, στρατιωτικές επεμβάσεις στην Βόρεια Αφρική και Μέση Ανατολή και σε άλλες περιοχές του κόσμου, είναι ετοιμοθάνατη και την ταφή της την έχει αναλάβει ο Τραμπ.

Αποτελεί βέβαια πικρή ειρωνεία για το σιωνιστικό κατεστημένο της Ουάσιγκτον ότι ένας νέος πρόεδρος αποκαθηλώνει τα πεπραγμένα 12 πρώην προέδρων που κυβέρνησαν τις ΗΠΑ μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Αλλά πρέπει να ομολογήσουμε ότι ο Τραμπ δεν είναι υπεύθυνος για την αποκαθήλωση της Pax Americana, όπως δεν είναι υπεύθυνος και ο νεκροθάφτης για τον θάνατο του νεκρού σώματος που ενταφιάζει. Ο Τραμπ ως ρεαλιστής απλώς ανέγνωσε σωστά την συστημική δυσαρέσκεια που διογκωνόταν ραγδαία στην χώρα του, καθώς και σε όλο το γεωπολιτικό φάσμα, μια συστημική δυσαρέσκεια που τέθηκε σε τροχιά από εθνοκεντρικές πολιτικές δυνάμεις. Ιστορικά την τελευταία φορά που διαγνώστηκε συστημική δυσαρέσκεια ήταν στο τέλος της δεκαετίας του 1980, μια δυσαρέσκεια που οδήγησε στην απότομη κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, τουτέστιν στο τέλος της Pax Sovietica και στο τέλος του Ψυχρού Πολέμου.

Η Pax Americana οδεύει προς το ιστορικό της τέλος, οι ΗΠΑ όμως δεν πρόκειται όπως πιστεύουν πολλοί να αποσυντεθούν εσωτερικά, ίσα-ίσα θα ενδυναμωθούν αφού ο απομονωτισμός που ευαγγελίζεται ο Τραμπ, ουσιαστικά ένας οικονομικός εθνικισμός, θα οδηγήσει σε εθνική οικονομική ευημερία. Είναι βέβαιο ότι ο Τραμπ πέραν των συνόρων της χώρας του θα λειτουργήσει ως καταλύτης προς μια πολύ μεγαλύτερη συστημική γεωπολιτική μετατόπιση από αυτήν της σοβιετικής κατάρρευσης του 1989.

Οι συστημικές μετατοπίσεις, οι συστημικές αλλαγές είναι ένα διαρκές χαρακτηριστικό της ιστορίας και των πολιτισμών, μεγάλες δυνάμεις και αυτοκρατορίες είχαν τις ιστορικές τους ανόδους και πτώσεις. Η σύγχρονη τεχνολογία επιταχύνει αυτά τα φαινόμενα, μειώνοντας τον χρόνο μεταξύ των γεωπολιτικών και οικονομικών κύκλων. Όταν συμβαίνουν αυτές οι γεωπολιτικές μετατοπίσεις, σχεδόν πάντα συνοδεύονται από πολιτική, οικονομική και κοινωνική μεταβλητότητα. Η μεταβλητότητα αυτή οδηγεί σε ανακατανομή της παγκόσμιας εξουσίας και του παγκόσμιου πλούτου. Το μεσοδιάστημα μεταξύ του παλαιού συστήματος που φεύγει και του νέου που αναδύεται συνήθως διαρκεί μια δεκαετία ή περισσότερο. Όλα τα σημάδια της εποχής που διανύουμε δείχνουν ότι εισερχόμεθα σε μια μεταβατική περίοδο, σε ένα μεσοδιάστημα στο οποίο σημαντικό ρόλο θα παίξουν οι σημερινοί ηγέτες των δυο υπερδυνάμεων ΗΠΑ και Ρωσίας.

Η Pax Americana τελειώνει, τι όμως θα την αντικαταστήσει και ποιο ρόλο σε αυτή την διαδικασία θα παίξουν ο Τραμπ και ο Πούτιν;

Ο μονοπολικός κόσμος που είχε εξαγγείλει ο Μπους αμέσως μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, ένας μονοπολικός κόσμος που έτεινε να εξελιχθεί σε παντοκρατορία των Σιωνιστών, αντικαθίσταται από μια πολυπολική συμφωνία στην οποία φαίνεται να συμφωνούν ο Τραμπ και ο Πούτιν. Μια πολυπολική συμφωνία στην οποία δεν θα διακρίνεται κάποια υπερ-δύναμη, αλλά ένας πυρήνας σχετικά ισχυρών κρατών με διαφορετικές αξίες και συμφέροντα. Αυτός ο πυρήνας ισχυρών κρατών θα περιλαμβάνει τις ΗΠΑ, την Ρωσία, την Κίνα, την Ινδία, το Ιράν, την Βραζιλία, την Νότια Αφρική και κάποιες άλλες περιφερειακές δυνάμεις, στις οποίες ανάλογα με τις εξελίξεις και την διαμορφούμενη εξωτερική πολιτική της Ελλάδας, μπορεί να συμπεριλαμβάνεται και η Τουρκία.

Η μελλοντική παγκόσμια ηγεμονία θα είναι περισσότερο μια συλλογική υπόθεση με μεγαλύτερα περιθώρια αντιμετώπισης διαφωνιών και κρίσεων. Ο Τραμπ, ο οποίος ήδη έχει καλέσει τον Πούτιν να συνεργαστούν, θέλει να είναι χρήσιμος στο περιβάλλον μιας πολυπολικής παγκόσμιας ηγεμονίας, κάτι που θα το καταφέρει εφόσον απελευθερώσει τις τεράστιες δυνατότητες της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής από τα δεσμά του σιωνιστικού πολιτικού κατεστημένου. Οι επιλογές που έχει κάνει σε πρόσωπα για καίριες θέσεις του Λευκού Οίκου και των υπουργείων του σηματοδοτούν την κατεύθυνση που θέλει να ακολουθήσει στην εξωτερική πολιτική, αλλά και στην πολιτική ασφαλείας. Ο Τραμπ δεν είναι νεοφιλελεύθερος και δεν είναι οπαδός της πολυπολιτισμικότητας και ούτε καθοδηγείται από τους νεοσυντηρητικούς του κόμματος του, ενώ ουδόλως τον ενδιαφέρει να κάνει εξαγώγιμο προϊόν την δημοκρατία της Δύσης, επεμβαίνοντας με αυτό το πρόσχημα σε ξένες χώρες, όπως έπραξαν οι προκάτοχοι του. Όμως θα ήταν ανόητο να πιστέψουμε ότι δεν θα υπερασπιστεί τα οικονομικά συμφέροντα των ΗΠΑ, οι καταγγελίες διεθνών εμπορικών συμβάσεων (Trans Pacific Partnership) που βλάπτουν τα συμφέροντα κυρίως της εργατικής τάξης της χώρας του προς το συμφέρον του διεθνούς τοκογλυφικού κεφαλαίου δείχνουν την δέσμευση του προς αυτό τον σκοπό. Θα πρέπει όμως να έχουμε υπόψη μας ότι παρ’ όλο που η Pax Americana πνέει τα λοίσθια, οι ΗΠΑ θα εξακολουθήσουν να είναι μια μεγάλη δύναμη, πρώτη μεταξύ ίσων.

Για την Ρωσία η πολιτική κατάσταση στις ΗΠΑ είναι ζωτικής σημασίας, καθώς στην αντίληψη της Μόσχας οι ΗΠΑ αποτελούν τον στρατηγικό της αντίπαλο. Η Μόσχα σαφέστατα και ευνόησε την εκλογική επικράτηση Τραμπ, αφού συνέδεσε αυτή την προτίμηση της με την εμβάθυνση των εντάσεων στις διατλαντικές σχέσεις και την αποδυνάμωση του ΝΑΤΟ, την αλλαγή των προτεραιοτήτων της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής σχετικά με τις στρατιωτικές επεμβάσεις ανά τον κόσμο και ιδιαίτερα συνέδεσε την προτίμηση της αναφορικά με την πιθανή στρατηγική συμφωνία  Ρωσίας-ΗΠΑ στο πλαίσιο μιας πολυπολικής συνύπαρξης.

Η Ρωσία από τις αρχές του 21ου αιώνα βλέπει στις ΗΠΑ έναν στρατηγικό αντίπαλο και μια πηγή αποσταθεροποίησης της Ρωσικής Ομοσπονδίας και των συμφερόντων της, καθώς η Ουάσιγκτον διεξήγαγε τα τελευταία τουλάχιστον 20 χρόνια μια σκόπιμη και συστηματική πολιτική περικύκλωσης και αποκαθήλωσης της Ρωσίας από την φυσική σφαίρα επιρροής της. Για αυτούς τους λόγους ο στρατηγικός στόχος της ρωσικής εξωτερικής και αμυντικής πολιτικής είναι η αποδυνάμωση της διεθνούς επιρροής των ΗΠΑ. Όλες οι δράσεις της Μόσχας τα τελευταία χρόνια στην στρατηγική σφαίρα της Λατινικής Αμερικής, της Μέσης Ανατολής, της Ευρώπης, της Νοτιοανατολικής Ασίας και του Ειρηνικού αποτελούν στοιχεία αντίδρασης στην πολιτική παγκοσμιοποίησης, στην μονοπολική πολιτική των ΗΠΑ.

Από την άλλη πλευρά ο συνεχής στόχος της εξωτερικής πολιτικής της Ρωσίας από την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης και μετά υπήρξε η προσπάθεια να έρθει σε μια στρατηγική συμφωνία με τον αντίπαλο της. Αυτή η στρατηγική συμφωνία σύμφωνα με την Μόσχα θα πρέπει να βασίζεται στα ακόλουθα σημεία:

-Την αναγνώριση της Ρωσικής σφαίρας επιρροής στην μετασοβιετική εποχή

-Την αποχή των ΗΠΑ  από γεωστρατηγικές αλλαγές του status quo μέσω στρατιωτικών επεμβάσεων και αποσταθεροποίησης ξένων κρατών

-Την αναγνώριση ότι η Ρωσία αποτελεί μια παγκόσμια δύναμη, κάτι που συνεπάγεται την συνεργασία και διαβούλευση μαζί της σε σημαντικά παγκόσμια θέματα και σε θέματα περιφερειακής ασφάλειας.

Υπό αυτό το πρίσμα τα Ρωσικά συμφέροντα ταυτίζονται περισσότερο με τον Τραμπ και την εξαγγελθείσα από αυτόν πολιτική σε θέματα εξωτερικών σχέσεων και ασφάλειας, καθώς και την γνωστοποιηθείσα πρόθεση του να έλθει σε έναν διάλογο και σε μια συνεννόηση με την Ρωσία αναγνωρίζοντας τα στρατηγικά Ρωσικά συμφέροντα.

Ας δούμε όμως ποια θα είναι η ρωσική τακτική και συμπεριφορά το επόμενο διάστημα και μετά την ανάληψη καθηκόντων του Τραμπ στον Λευκό Οίκο. Το πλέον πιθανό σενάριο είναι ότι θα υπάρξει μια ανάπαυλα των ανταγωνιστικών δράσεων της Ρωσίας έναντι των ΗΠΑ σε επίπεδο εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας. Ο Πούτιν θα προετοιμαστεί για ρεαλιστικές συνομιλίες βασιζόμενος στα σημεία που προαναφέρθηκαν, αποφεύγοντας δράσεις οι οποίες θα αύξαναν τον κίνδυνο κλιμάκωσης της έντασης. Το πλέον απίθανο σενάριο είναι η συνέχιση και κλιμάκωση της έντασης από πλευράς Ρωσίας στην Ουκρανία, στην Συρία όπου βέβαια το αποτέλεσμα έχει κριθεί, στην Βαλτική και σε άλλες περιοχές όπου διακυβεύονται τα συμφέροντα της. Το σημαντικό γεγονός όμως που εν πολλοίς θα κρίνει την ρωσική τακτική και συμπεριφορά και τις προτεραιότητες του Πούτιν θα είναι η απόφαση του ΝΑΤΟ για την συνέχιση της εγκατάστασης της λεγομένης πυραυλικής ασπίδας (Aegis Ashore) στα σύνορα της Ρωσίας και σε χώρες του πρώην Συμφώνου της Βαρσοβίας. Η Μόσχα θεωρεί την αναστολή της εγκατάστασης ή και ακύρωσης του Aegis Ashore υψίστης προτεραιότητας στους βραχυπρόθεσμους στόχους της και μεγίστης σημασίας για το μέλλον των σχέσεων της με την διακυβέρνηση Τραμπ.

Το ακροτελεύτιο ερώτημα λοιπόν είναι: Αντικαθίσταται η Pax Americana από την Πολυπολική Ειρήνη;

Με ή χωρίς τον Τραμπ η ισορροπία δυνάμεων μετατοπίζεται από την Δύση προς την Ευρασία, η εκλογή Τραμπ πιθανότατα επιταχύνει αυτή την διαδικασία. Πολύ πριν τις αμερικανικές εκλογές περιφερειακές δυνάμεις και κράτη είχαν όλο και περισσότερο το συναίσθημα ότι πιέζονται από την μονοπολική ηγεμονία των ΗΠΑ, μια πίεση με την οποία ουδέποτε αισθάνθηκαν βολικά, πίεση που είχε ως αποτέλεσμα μια παγκόσμια συστημική δυσαρέσκεια. Εφόσον ο Τραμπ αναγνωρίζει στον Πούτιν έναν ισότιμο εταίρο, εφόσον οι ΗΠΑ σταματήσουν να βλέπουν το ΝΑΤΟ ως παγκόσμιο χωροφύλακα και προωθητή των σχεδίων του διεθνούς Σιωνισμού, εφόσον οι ΗΠΑ αναστείλουν ή δεν συμμετάσχουν στις συμφωνίες ελεύθερου εμπορίου TPP και TTIP (Transatlantic Trade and Investment Partnership), δυο συμφωνίες οι οποίες εδραιώνουν το διεθνές σιωνιστικό κεφάλαιο και οδηγούν στην εξαθλίωση τους λαούς των χωρών που συμμετέχουν, τότε μετά βεβαιότητας ο αντικαταστάτης της Pax Americana θα είναι η Πολυπολική Ειρήνη, ίσως στο όχι και τόσο μακρινό μέλλον η Pax Euroasiatica, ενώ η συνεισφορά του  Τραμπ και του Πούτιν προς αυτή την κατεύθυνση θα έχει σίγουρα θετικότατη αναφορά στην ιστορία της ανθρωπότητας.

Γ. Λιναρδής

Advertisements