Το Εθνικιστικό-Λαϊκό κίνημα δεν έχει ηττηθεί: Ομοιότητες μεταξύ 1848 και 2017

 https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b7/Maerz1848_berlin.jpg/800px-Maerz1848_berlin.jpg

Η αποφασιστικότητά μας θα δυναμώσει περισσότερο μέσα από τις πρόσφατες εκλογικές αναποδιές.

Το 2017 έως σήμερα είναι γεμάτο με καταστροφές για τους εθνικιστές και τους υπέρ της ταυτότητας αγωνιστές (identitarians) σε όλον τον Δυτικό κόσμο.

Με την πρόσφατη ήττα της Μαρίν Λεπέν, το δυτικό κατεστημένο της παγκοσμιοποίησης ήδη έχει αρχίσει να σκαλίζει στην ταφόπετρα το 2017 ως το έτος θανάτου των πολιτικών εξεγέρσεων που άρχισαν πέρυσι με το Brexit. Είδαμε την κυβέρνηση Τραμπ να καταπίνεται από τον βάλτο που είχε ορκιστεί να αποστραγγίσει. Είδαμε τις εκλογικές ήττες στην Ολλανδία και τη Γαλλία. Και ίσως τα εκλογικά αποτελέσματα της Αυστρίας το προηγούμενο έτος να ήταν ήδη ο κακός οιωνός.

Έτσι, η επίδραση ντόμινο που υποτίθεται ότι άρχισε με το Brexit (και ενισχύθηκε με τη νίκη του Τραμπ) ποτέ δεν έλαβε χώρα. Τα πρόσφατα γεγονότα μας αναγκάζουν να διατυπώσουμε ένα βασικό ερώτημα: Θα περάσει το 2017 στα βιβλία της ιστορίας ως το έτος που η άρχουσα ελίτ έλιωσε τα τελευταία απομεινάρια του εθνικισμού και της ευρωπαϊκής ταυτότητας;  Πολλοί από αυτήν την ελίτ ήδη μιλούν και συμπεριφέρονται σαν αυτό να είναι γεγονός, αλλά καλά θα κάνουν να μάθουν από την ιστορία, διότι ίσως αυτή να επαναλαμβάνεται μπροστά στα μάτια μας. Για να λύσουμε τους γρίφους του παρόντος και για να κατανοήσουμε το 2017, πρέπει να ψάξουμε στο παρελθόν και συγκεκριμένα στο 1848.

Πριν λοιπόν το 2017, υπήρξε το 1848. Ένα έτος που είναι χαραγμένο στη συλλογική συνείδηση των Ευρωπαίων όχι για αυτά που άλλαξε, αλλά για αυτά που δεν άλλαξε. Η Ευρώπη στα μέσα του 19ου αιώνος ήταν ένας πολιτισμός που βρίσκονταν σε σταυροδρόμι. Οι δυνάμεις υπέρ του φιλελευθερισμού και της δημοκρατίας (και σε λιγότερο βαθμό του εθνικισμού) είχαν αρχίσει αργά αλλά σταθερά να αποκτούν ορμή από την εποχή της Γαλλικής Επανάστασης. Οι παλιές μοναρχίες και οι αριστοκρατίες της Ευρώπης ήταν αποφασισμένες να διατηρήσουν την ισχύουσα κατάσταση με κάθε κόστος.

Οι εντάσεις έφτασαν στην κορύφωση το 1848 καθώς ξέσπασαν εξεγέρσεις [βλ. Βικιπαίδεια] σε όλη την Ευρώπη. Για τους εξεγερμένους, η επιλογή της χρονικής στιγμής ήταν άριστη. Σε αυτήν την ιστορική συγκυρία, ήταν σαν το πνεύμα της επανάστασης να είχε καταλάβει κάθε λαό στην Ευρώπη για να αποτινάξει από πάνω του τις αλυσίδες της τυραννίας και να οδηγήσει σε έναν νέο κόσμο. Ασφαλώς το γεγονός της συλλογικής εξέγερσης ήταν ένα σημάδι ότι οι άνεμοι της τύχης ήταν στην πλευρά των εξεγερμένων.

Όπως όμως κατέληξαν τα πράγματα, η τύχη μπορεί να είναι τόσο ασταθής και φευγαλέα όσο την περιέγραψε κάποτε ο Μακιαβέλλι. Κάθε μια εξέγερση κατέληξε σε αποτυχία. Ο λαός της Γαλλίας όντως ανέτρεψε τον βασιλιά του, αλλά ο νέος πρόεδρος σύντομα έγινε ο νέος αυτοκράτοράς τους και ο επαναστατικός ζήλος που είχε βάλει τέλος στη βασιλεία δεν μπορούσε πλέον να σώσει τη δημοκρατία. Για τις δυνάμεις του φιλελευθερισμού και της δημοκρατίας, τα γεγονότα του 1848 ήταν μια κολοσσιαίων διαστάσεων αποτυχία. Το καθεστώς νίκησε, η ισχύουσα κατάσταση δεν άλλαξε και η άρχουσα τάξη παρέμεινε στους θρόνους της και ύψωνε τα ποτήρια πίνοντας στην υγεία του θανάτου της επανάστασης. Οπωσδήποτε, τα συναισθήματα αυτά αναγνωρίζονται και από την εθνικιστική [πατριωτική] δεξιά σήμερα καθώς το κατεστημένο γιορτάζει τις ήττες του Βίλντερς στην Ολλανδία και της Λεπέν στη Γαλλία.

Η ιστορία του 1848 όμως δεν τελειώνει εκεί. Ενώ οι μοναρχίες της Ευρώπης μπόρεσαν να αποφύγουν την ανατροπή και να περιορίσουν το παλιρροϊκό κύμα της αλλαγής, δεν υπήρχε πρακτικώς τίποτα από εκείνη την τάξη πραγμάτων έναν αιώνα μετά. Η σημαία των Γερμανών επαναστατών που υψώθηκε ως αντίσταση στους ηγέτες τους το 1848 είναι η ίδια η σημαία που σήμερα ανεμίζει πάνω από το Ράϊχσταγκ στο Βερολίνο. Ακόμη και στην αποτυχία, η δίνη της επανάστασης έφερε στους λαούς της Ευρώπης μια νέα συνείδηση που άφησε τις μοναρχίες της Ευρώπης με τις μέρες τους μετρημένες. Οι επαναστάτες ίσως έχασαν τη μάχη, αλλά κέρδισαν τον πόλεμο.

Η τροχιά της ιστορίας ήταν υπέρ των ιδεών που έδωσαν τις επαναστάσεις του 1848 και το ίδιο μπορεί να ειπωθεί για τις εθνικιστικές ιδέες του 2017. Οι κοινωνικές συνθήκες που γέννησαν το επαναστατικό πνεύμα του 1848 δεν επρόκειτο να αντιστραφούν. Απλά δεν υπήρχε τρόπος για το κατεστημένο να γυρίσει το ρολόϊ πίσω στις ημέρες του φεουδαλισμού και να κυβερνήσει όπως οι απόλυτες μοναρχίες του παλιού καιρού. Ο κόσμος είχε οριστικά αλλάξει από πολιτικής, οικονομικής και πολιτισμικής σκοπιάς. Οι μόνες επιλογές που είχαν οι ευρωπαϊκές μοναρχίες ήταν είτε να προσαρμοστούν είτε να πεθάνουν. Οι περισσότερες μοναρχίες διάλεξαν τον δεύτερο δρόμο και αυτές που απομένουν μέχρι σήμερα είναι απλά το κέλυφος του παλαιού εαυτού τους, καθώς έχασαν όλη την ισχύ που κάποτε κατείχαν.

Στον νέο αιώνα που διανύουμε, μπορούμε να δούμε παρόμοια φαινόμενα να εκτυλίσσονται που θυμίζουν τις αρχές του 19ου αιώνα και δίνουν ελπίδα για τον τελικό θρίαμβο αυτής της ανανεωμένης αίσθησης της ταυτότητας και του εθνικισμού. Όπως οι μονάρχες του 19ου αιώνα αδυνατούσαν να γυρίσουν πίσω το ρολόϊ, ομοίως αδυνατεί και η σημερινή ελίτ της εξουσίας. Η επανάσταση και η εξέγερση έχουν συνδεθεί άρρηκτα με το κυρίαρχο ρεύμα των πολιτικοκοινωνικών τάσεων (zeitgeist) που κυριαρχεί στην κουλτούρα μας τον 21ο αιώνα. Η προεκλογική εκστρατεία του Ντόναλντ Τραμπ ήταν ένα σαφές παράδειγμα αυτού του επαναστατικού πνεύματος που ενυπάρχει σε τόσους ανθρώπους στην κοινωνία μας που δεν έχουν φωνή. Τα παραδοσιακά κέντρα της ισχύος στον κόσμο μας έχουν ολοκληρωτικά υπονομευθεί από τις αλλαγές που συνέβησαν τις τελευταίες δεκαετίες. Με την έλευση του διαδικτύου, υπάρχουν εναλλακτικά μέσα ενημέρωσης, πράγμα που είναι τόσο επαναστατικό όσο ήταν και η έντυπη δημοσιογραφία και η διάδοση ιδεών όπως η ελευθερία του λόγου, που την εποχή εκείνη προεμήνυαν το τέλος του μονοπωλίου της εξουσίας που κρατούσε το κράτος και η εκκλησία. Σεισμικές οικονομικές αλλαγές που επέφεραν την βιομηχανική επανάσταση στον 19ο αιώνα, οδήγησαν στην εξάλειψη του γεωκτήμονα αριστοκράτη καθώς αυξήθηκε η δύναμη των αστών. Στις ημέρες μας, η αυτοματοποίηση και οι προοπτικές της τεχνητής ευφυΐας απελευθερώνουν εκρηκτικές αλλαγές στον πλανήτη όσον αφορά τον τρόπο που διοικούνται οι οικονομίες μας και τον τρόπο που δομούνται οι κοινωνίες μας.

Ο κόσμος μας ξεκάθαρα αλλάζει και δεν ξέρουμε αν η σημερινή φιλελεύθερη παγκόσμια τάξη έχει την ικανότητα να προσαρμοστεί στις αλλαγές. Έως τώρα το κατεστημένο φαίνεται να αφιερώνει περισσότερο χρόνο να αντιστέκεται παρά να προσαρμόζεται στις αλλαγές αυτές. Για παράδειγμα, αντί να αποδεχθεί τον κατακερματισμό των μέσων ενημέρωσης λόγω του διαδικτύου, η άρχουσα τάξη έχει δημιουργήσει τον μπαμπούλα των «ψεύτικων ειδήσεων» (fake news) για να εκφοβίσει τους πληβείους ώστε να επιστρέψουν στις παραδοσιακές, δηλαδή ελεγχόμενες, πηγές πληροφόρησης. Όσον αφορά την οικονομία, η αυξημένη αυτοματοποίηση θα μειώσει την ανάγκη για οποιαδήποτε χώρα να εισάγει μετανάστες εργάτες, αλλά παρόλα αυτά το κατεστημένο έχει γαντζωθεί απελπισμένα στη γελοία άποψη ότι η μαζική εισαγωγή εργατών (κυρίως από Μουσουλμανικές χώρες) είναι απαραίτητη για την οικονομική επιβίωση της Ευρώπης. [ΕΘ: Δείτε το μεταφρασμένο στα ελληνικά άρθρο στα Ελληνικά Θέματα]

Ο λαός όμως ενστικτωδώς γνωρίζει την αλήθεια όταν οι άρχουσες ελίτ προσπαθούν να συσκοτίσουν τα πράγματα. Απλώς υπάρχει έλλειψη συλλογικής συνείδησης και συλλογικής βούλησης για να αντιδράσουν. Το 2017 ίσως αποτελεί την ιστορική στιγμή που οι σπόροι αυτής της τόσο επιθυμητής συλλογικής συνείδησης θα αρχίσουν να αναπτύσσονται.

Οι κοινωνικές συνθήκες που γέννησαν τις πρόσφατες λαϊκές και εθνικιστικές εξεγέρσεις δεν πρόκειται να εξαλειφθούν στο εγγύς μέλλον. Μάλιστα, είναι πιθανόν οι συνθήκες αυτές να γίνουν πιο έντονες συν τω χρόνω. Η Αφρική βρίσκεται σε στάδιο πληθυσμιακής έκρηξης , κάτι που η ήπειρος αυτή δεν μπορεί να διατηρήσει από μόνη της. Και δεν θα κοπάσει η σημερινή προσφυγική κρίση που πλήττει την Ευρώπη καθώς κατά χιλιάδες οι μετανάστες από την Αφρική και τη Μέση Ανατολή θα συνεχίσουν να συρρέουν στην Ευρώπη για δεκαετίες εκτός αν γίνει κάτι για να σταματήσει η ροή αυτή. Ούτε θα κοπάσει η Ισλαμική τρομοκρατία όσο η Ευρώπη παραμένει ανίκανη να διαχειριστεί τις πραγματικές απειλές που αντιπροσωπεύει το Ισλάμ για τον ευρωπαϊκό πολιτισμό. Με τη σημερινή ηγεσία, η μαζική μετανάστευση θα αυξηθεί, η τρομοκρατία θα αυξηθεί και η παγκόσμια οικονομία θα συνεχίσει να αλλάζει με τρόπο που θα μειώνει το επίπεδο της ζωής για τον μέσο άνθρωπο.

Αυτοί οι τρεις παράγοντες (μετανάστευση, τρομοκρατία, οικονομία) πιέζουν τους λευκούς πληθυσμούς της Ευρώπης και της Αμερικής ιδιαίτερα και η πίεση αυτή αποκαθιστά την αίσθηση της κοινότητας και της αλληλεγγύης μεταξύ των λευκών που απλώς δεν υπήρχε στην πρόσφατη συλλογική μνήμη. Δεν είναι σύμπτωση ότι πολιτικοί σχολιαστές έχουν παρατηρήσει ότι οι Αμερικανοί λευκοί ψήφισαν ως μειονοτική ομάδα στις προεδρικές εκλογές του 2016. Είναι σχεδόν σαν να ήξεραν ενστικτωδώς οι Αμερικανοί λευκοί ποιο ήταν το διακύβευμα γι’ αυτούς ως σύνολο στις εκλογές εκείνες και ενήργησαν από κοινού για την επιβίωσή τους και την ευημερία τους.

Τα γεγονότα του 2016 και του 2017 δεν αποτελούν το τέλος των κινημάτων εθνικισμού και ταυτότητας, αλλά αντίθετα φαίνεται ότι είναι μόνον η αρχή. Αυτό που λέγονταν χαμηλόφωνα δέκα χρόνια πριν, σήμερα λέγεται δημοσία. Το φάσμα των θεμάτων περί ταυτότητος μετατοπίζεται προς τα δεξιά. Οι λαϊκές και εθνικιστικές εξεγέρσεις του 2016 και του 2017 κυρίως απέτυχαν να επιφέρουν άμεσες νίκες. Αυτό όμως που πέτυχαν είναι μια αφύπνιση όπου οι σπόροι της νέας συλλογικής συνείδησης έχουν φυτευτεί μεταξύ των λευκών της Αμερικής και της Ευρώπης για τη δική τους επιβίωση και ευημερία. Είναι αλήθεια ότι ένα ποσοστό των λευκών έχει ήδη συμμετάσχει στη συνείδηση αυτή, αλλά όσο οι πιέσεις και οι συνθήκες που επέφεραν το γεγονός αυτό εξ αρχής συνεχίζονται, τόσο περισσότερο θα αυξάνεται ο αριθμός των ανθρώπων αυτών.

Συνεπώς, το 2017 μοιάζει αρκετά με το 1848. Η νέα συνείδηση που επιβλήθηκε στη σκηνή της Ευρώπης στις επαναστάσεις του 1848 τελικώς έγινε η ισχύουσα κατάσταση. Ποιος λοιπόν αποκλείει ότι η νέα συνείδηση που επιβλήθηκε το 2016 και το 2017 δεν θα αποτελέσει την ισχύουσα κατάσταση στο κοντινό μέλλον;

Vincent Law, Sid Garside

Πηγή

 

 

 

 

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s